7 lần phẫu thuật, nhiều lần đổi hướng để tìm con đường đúng
Trò chuyện với chúng tôi, Đồng Thị Hải Yến, cựu sinh viên Trường ĐH Fulbright Việt Nam, cho biết, bản thân sinh ra với đôi mắt không lành lặn, đã trải qua 7 lần phẫu thuật, chỉ còn một bên mắt đủ nhìn đường.
Các bạn sinh viên khiếm thính tham dự những buổi học, trò chuyện cùng nhau. (Ảnh: Minh Tâm)
Suốt 12 năm học giỏi, Yến từng hai lần trượt học bổng toàn phần của Trường ĐH RMIT Việt Nam, rồi thử sức ở ngành Báo chí của Trường ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn (ĐHQG Tp.HCM) trước khi chuyển sang Công tác xã hội. Hai năm sau, cô tiếp tục nộp hồ sơ vào ĐH Fulbright Việt Nam, theo học song ngành Tâm lý học và Việt Nam học.
Không dừng lại ở tấm bằng, Yến tốt nghiệp xuất sắc với đề tài nghiên cứu về trải nghiệm kỳ thị của người khiếm thị, đạt 95/100 điểm, đồng thời trúng tuyển thực tập tại một phòng nghiên cứu sức khỏe tinh thần thuộc ĐH Harvard. Mỗi ngày, cô đọc 7 - 8 tiếng để theo đuổi con đường khoa học. “Với tôi, học đại học là học cách tự học”, Yến chia sẻ.
Ngoài giờ học, các bạn sinh viên khiếm thị học thêm kỹ năng giao tiếp bằng ngôn ngữ hình thể tại Tp.HCM (Ảnh: Minh Tân)
Cũng mang trong mình khát khao học tập, Nguyễn Thị Thanh Thùy, sinh viên ngành Tham vấn và Trị liệu tâm lý - Trường ĐH Văn Hiến, mất hoàn toàn thị lực sau một ca phẫu thuật không thành. Biến cố đến cùng lúc với khó khăn gia đình khi mẹ mắc bệnh nặng, Thùy từng phải bảo lưu việc học vì không đủ học phí.
Nhưng Thùy không dừng lại. Ban ngày lên lớp, tối đi làm thêm, cô tận dụng mọi cách để học: xin tài liệu giảng viên, dùng phần mềm đọc màn hình, nhờ người thân chụp lại sách vở. “Có khó khăn và cũng có cách”, Thùy nói, như một lời khẳng định về lựa chọn không bỏ cuộc.
Huỳnh Ngọc Xuân Thy, sinh viên ngành Công tác xã hội - Học viện Cán bộ Tp.HCM, cũng từng chật vật từ khâu làm hồ sơ, nhập học. Hiểu rõ những gì người khiếm thị phải đối mặt, Thy chọn theo đuổi ngành học để sau này có thể giúp đỡ những người giống mình. “Mình luôn cố gắng từng ngày để biến ước mơ thành hiện thực”, Thy chia sẻ.
Mỗi ngày đến trường là một lần vượt qua giới hạn
Với Nguyễn Thanh Bình, sinh viên ngành Quan hệ công chúng - Trường ĐH Văn Hiến, hành trình học đại học bắt đầu từ những chuyến xe buýt kéo dài gần 45km mỗi ngày. Mất hoàn toàn thị lực, Bình vẫn kiên trì đến lớp, học thuyết trình, làm việc nhóm và tự tìm tài liệu bằng mọi cách.
“Mình muốn có kiến thức để sau này tìm được việc làm, có thu nhập phụ giúp gia đình”, Bình nói về ước mơ giản dị nhưng đầy quyết tâm.
Nguyễn Thanh Bình mất đi ánh sáng hoàn toàn, mỗi ngày tự đi xe buýt khoảng 45km để tới trường. (Ảnh: Minh Tân)
Không chỉ khó khăn trong học tập, việc đi lại cũng là gánh nặng với nhiều sinh viên khiếm thị. Huỳnh Phan Bảo Trân, sinh viên ngành Xã hội học - Trường ĐH Văn Hiến cho biết, mỗi ngày, Trân phải di chuyển nhiều lần bằng xe ôm công nghệ, chi phí không nhỏ. Có lúc khó khăn, Trân phải nhờ bạn bè hỗ trợ.
Huỳnh Phan Bảo Trân bị khiếm thị bẩm sinh. (Ảnh: Minh Tân)
Dù vậy, cô vẫn đều đặn tham gia các buổi giao lưu, học hỏi dành cho người khiếm thị. “Có buổi tụi mình được hỗ trợ tiền xe, nhỏ thôi nhưng ấm lòng lắm”, Trân kể.
Trong khi đó, Lê Nguyễn Duy An, sinh viên ngành Truyền thông và sáng tạo nội dung - Trường ĐH Văn Hiến, chọn cách thích nghi bằng công nghệ. Khi tài liệu ở dạng hình ảnh, An dùng phần mềm OCR để chuyển thành chữ, tự học thêm kỹ năng viết, ngoại ngữ và mở rộng các mối quan hệ. “Phải biết mình cần gì, muốn gì để định hướng tương lai”, An nói.
Nam sinh khiếm thị với ước mơ trở thành nhà báoTheo thầy Nguyễn Quyết Thắng, giáo viên Trường Phổ thông đặc biệt Nguyễn Đình Chiểu, sinh viên khiếm thị vẫn đang gặp nhiều rào cản từ hệ thống: tài liệu chưa phù hợp, phương pháp giảng dạy thiên về hình ảnh, hình thức đánh giá chưa điều chỉnh tương thích.
“Giảng viên nhiều khi chưa hiểu hết để hỗ trợ các em”, thầy Thắng nhận định, đồng thời nhấn mạnh vai trò của kỹ năng giao tiếp, công nghệ và sự hỗ trợ từ bạn bè trong quá trình học.
Ở góc độ giảng dạy đại học, ThS Châu Thị Hiếu, giảng viên bộ môn Giáo dục Toán học, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên (ĐHQG Tp.HCM) cho rằng, sinh viên khiếm thị cần chủ động hơn nữa trong việc học, đồng thời trang bị kiến thức nền và kỹ năng mềm để phát triển lâu dài.
“Khiếm khuyết thị giác khiến việc học các môn mang tính trực quan trở nên khó khăn hơn, đặc biệt với những bạn khiếm thị bẩm sinh”, bà Hiếu nói.
Giữa muôn vàn trở ngại, điểm chung ở những sinh viên khiếm thị là sự chủ động và ý chí không khuất phục. Mỗi người một hoàn cảnh, một con đường, nhưng tất cả đều đang từng ngày bước qua giới hạn của bản thân để tiến gần hơn tới giảng đường và xa hơn là một tương lai do chính họ lựa chọn.
