Phát biểu kết luận tại cuộc họp với Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), các cơ sở giáo dục, các chuyên gia về một số nội dung trọng tâm thuộc lĩnh vực giáo dục và đào tạo, chiều ngày 29/7. Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu nhấn mạnh cần thống nhất giữ ổn định Kỳ thi tốt nghiệp THPT, việc tổ chức thi để đánh giá chuẩn hoá đầu ra phổ thông là cần thiết, không được bỏ trống, nguyên tắc không thi sẽ không dạy, không học. Nhưng phải đổi mới năng lực khảo thí và cơ chế giám sát.
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu phát biểu kết luận cuộc họp (Ảnh: moet.gov.vn).
Phó Thủ tướng giao Bộ GD&ĐT chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan tập trung rà soát, khắc phục những hạn chế, bất cập, giữ ổn định phương án thi tốt nghiệp THPT và tiếp tục phân định rõ trách nhiệm giữa Bộ GD&ĐT và UBND các tỉnh/thành phố; tăng cường ứng dụng công nghệ, kiểm tra chéo và giám sát để phòng, chống triệt để tình trạng gian lận, đặc biệt là gian lận sử dụng công nghệ cao.
Với phương án thi tốt nghiệp THPT trên máy tính, Phó Thủ tướng yêu cầu chuẩn bị kỹ bảo đảm an ninh, an toàn, tin cậy, có giai đoạn thử nghiệm, thí điểm, sau đó tổng kết, đánh giá toàn diện để đề xuất cụ thể về việc triển khai thực hiện các bước tiếp theo.
"Đây là xu hướng tất yếu nhưng cần đánh giá kỹ điều kiện hạ tầng, an ninh mạng và chi phí. Không tổ chức khi chưa đánh giá đầy đủ các rủi ro, đặc biệt là nguy cơ tạo ra sự bất bình đẳng giữa các vùng miền", Phó Thủ tướng chỉ đạo.
Nghiên cứu giảm áp lực thi vào lớp 10
Đối với vấn đề tuyển sinh lớp 10, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ GD&ĐT tổ chức đánh giá tổng thể, kỹ lưỡng trên quy mô toàn quốc về điều kiện học tập, mạng lưới trường lớp, giáo viên, hoạt động hướng nghiệp,... Trên cơ sở đó đề xuất phương án khả thi và phù hợp.
Cụ thể, Bộ GD&ĐT cần nghiên cứu ban hành khung tiêu chí về chuẩn điều kiện học tập, chuẩn chất lượng đề thi, chuẩn dữ liệu và yêu cầu công khai; quy hoạch mạng lưới trường lớp, giảm chênh lệch chất lượng giữa các trường, nâng cao hiệu quả giáo dục nghề nghiệp để đảm bảo mọi học sinh sau THCS đều có một lộ trình học tập phù hợp, không để cho các em bị đứt gãy khỏi môi trường giáo dục.
Trên cơ sở đánh giá tổng thể, địa phương được chủ động chọn phương thức phù hợp với điều kiện thực tiễn của mình. Những địa phương đã bảo đảm đủ trường lớp và giáo viên có thể áp dụng xét tuyển đối với các trường phổ thông thông thường, chỉ tổ chức thi để tuyển chọn học sinh vào các trường chuyên hoặc trường chất lượng cao. Theo Phó Thủ tướng, đây cũng là mô hình mà nhiều địa phương đang thực hiện và cần tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện.
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu chủ trì cuộc họp với Bộ D&ĐT, các cơ sở giáo dục, các chuyên gia về một số nội dung trọng tâm thuộc lĩnh vực giáo dục và đào tạo (Ảnh: moet.gov.vn).
Về công tác tuyển sinh đại học, Phó Thủ tướng đề nghị tiếp tục rà soát, hoàn thiện, bảo đảm quyền tự chủ tuyển sinh của các cơ sở giáo dục đại học theo quy định của pháp luật, đồng thời gắn với trách nhiệm giải trình và chuẩn chất lượng. Đồng thời, nghiên cứu phương án "mở đầu vào, siết đầu ra" ở một số ngành; kiểm soát chất lượng nguồn tuyển đầu vào (mức sàn), tránh xét tuyển tràn lan, chạy theo số lượng mà coi nhẹ chất lượng.
Liên quan đến Chương trình giáo dục phổ thông 2018, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đánh giá qua nghiên cứu và ý kiến của các chuyên gia, chương trình đã đi đúng định hướng chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển phẩm chất, năng lực người học. Những khó khăn hiện nay chủ yếu nằm ở khâu tổ chức thực hiện, như năng lực đội ngũ giáo viên, công tác kiểm tra, đánh giá, việc triển khai các môn học tích hợp, môn học lựa chọn, cũng như điều kiện học liệu, thiết bị dạy học và sự chênh lệch giữa các vùng miền.
Từ đó, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ GD&ĐT xây dựng lộ trình đánh giá độc lập sau một chu kỳ triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018, trên cơ sở đó rà soát, tinh gọn chương trình và chỉ điều chỉnh những nội dung thật sự cấp thiết, được thí điểm, đánh giá tác động kỹ lưỡng, không làm gia tăng áp lực đối với giáo viên và học sinh.
Bên cạnh đó, Bộ GD&ĐT cần khẩn trương hoàn thiện bộ sách giáo khoa chuẩn cùng hệ thống sách tham khảo nâng cao, bảo đảm sự đồng bộ giữa chương trình, kiểm tra đánh giá, đội ngũ giáo viên, học liệu, thiết bị và cơ sở vật chất.
Về phương pháp dạy học, Phó Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục đổi mới theo hướng phát triển năng lực, tăng cường khả năng tự học của học sinh và đẩy mạnh chuyển đổi số trong giáo dục. Đồng thời, cần đưa năng lực số, tư duy phản biện và giáo dục đạo đức trong sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào chương trình học, gắn với các giải pháp quản lý phù hợp việc sử dụng mạng xã hội và thiết bị điện tử trong nhà trường.
Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ GD&ĐT nghiêm túc nghiên cứu, tiếp thu có chọn lọc các ý kiến của chuyên gia, nhà khoa học và các cơ sở giáo dục để chuyển hóa thành các chính sách có cơ sở khoa học, khả thi, góp phần tạo chuyển biến thực chất cho giáo dục và đào tạo trong thời gian tới.
Quốc Tiệp
