Theo Ban Quản lý các Khu chế xuất và công nghiệp TP.HCM, căng thẳng chính trị ở khu vực Trung Đông đang ảnh hưởng trực tiếp đến việc sản xuất, xuất nhập khẩu của nhiều doanh nghiệp đang hoạt động tại địa bàn Thành phố.
Một trong những ảnh hưởng rõ rệt nhất hiện nay là sự gián đoạn chuỗi cung ứng nguyên vật liệu và hàng hóa, đặc biệt trên tuyến vận tải qua Biển Đỏ. Nhiều doanh nghiệp nhập khẩu nguyên liệu từ châu Âu về buộc phải thay đổi lộ trình vận chuyển, đi vòng qua Mũi Hảo Vọng (Nam Phi), khiến thời gian vận chuyển kéo dài thêm 3 - 4 tuần, và chi phí logistics tăng đáng kể.
Không chỉ xăng dầu, một loạt mặt hàng phục vụ sản xuất, xuất khẩu của TP.HCM đang bị ảnh hưởng xung đột Trung Đông từ may mặc, da giày đến hóa chất, thực phẩm...
" Các doanh nghiệp rất lo khi chi phí vận chuyển và lưu kho tăng cao, vì hàng hóa sản xuất xong nhưng không thể xuất đi do hãng tàu hủy chuyến, khiến kho bãi tại các bến cảng bị quá tải, phát sinh thêm chi phí quản lý và bảo quản.
Cùng với đó, tình trạng thiếu container rỗng do tàu phải đi vòng qua Mũi Hảo Vọng (Nam Phi) thời gian chuyển container bị kéo dài, dẫn đến tình trạng khan hiếm container rỗng tại các cảng TP.HCM để đóng hàng xuất khẩu", đại diện Ban quản lý các khu chế xuất, khu công nghiệp TP.HCM nói.
Ngoài cước vận tải, các doanh nghiệp đang phải gánh thêm "phụ phí rủi ro chiến tranh", và "phụ phí chuyển hướng hành trình".
Thông tin sơ bộ ban đầu, những lĩnh vực, ngành nghề của doanh nghiệp đang hoạt động tại các khu chế xuất, khu công nghiệp TP.HCM bị ảnh hưởng nhiều là hóa chất và sản phẩm từ dầu mỏ; điện và điện tử, may mặc; thủy hải sản... Các nhóm hàng có thị trường xuất nhập khẩu ảnh hưởng mạnh nhất là khu vực Trung Đông và EU.
Ngành gỗ là nhóm ngành hàng trong ngắn hạn chưa ảnh hưởng từ xung đột Trung Đông.
Với riêng từng ngành hàng, lĩnh vực điện tử và linh kiện, một số doanh nghiệp đang đối mặt với nguy cơ thiếu hụt chip và linh kiện bán dẫn nhập khẩu từ châu Âu, giá thành bị đẩy cao do chi phí vận chuyển thay thế bị đẩy lên cao.
Ngành may mặc và giày da cũng chịu áp lực lớn, khi nguy cơ chậm giao hàng cho các đối tác tại EU tăng cao. Một số doanh nghiệp cho biết, nếu không đảm bảo tiến độ, các đơn hàng mùa hè có thể bị hủy hoặc cắt giảm.
Trong khi đó, với ngành hóa chất, giá nguyên liệu đầu vào như hạt nhựa, dung môi và phụ gia đang tăng theo biến động giá dầu thế giới. Còn thực phẩm và thủy hải sản, đặc biệt là các mặt hàng tươi sống, hàng đông lạnh đang gặp nhiều khó khăn, do hạn chế không phận và việc điều chỉnh lộ trình bay, làm tăng cước phí hàng không và gây rủi ro hư hỏng hàng.
"Container lạnh trở nên cực kỳ khó khăn và đắt đỏ, các mặt hàng như tôm, cá tra xuất đi EU hoặc các nước Trung Đông như Jordan, UAE đang bị "mắc kẹt" tại các cảng trung chuyển" , đại diện Ban Quản lý các Khu chế xuất và công nghiệp TP.HCM cho biết.
Ngoài ra, nhóm ngành xăng dầu, hóa chất và phân bón – vốn là nguồn nguyên liệu đầu vào quan trọng cho nhiều lĩnh vực sản xuất, cũng đang ghi nhận xu hướng giá tăng và nguồn cung thiếu ổn định, kéo theo phụ phí nhiên liệu vận tải tăng.
Nỗi lo chi phí logistics tăng phi mã, khan hiếm container rỗng tại các cảng TP.HCM để đóng hàng xuất khẩu.
Với chế biến nông sản, các doanh nghiệp có thị trường xuất khẩu sang khu vực Trung Đông và Bắc Phi đang mắc kẹt không chỉ chi phí logistics tăng phi mã, mà việc thanh toán quốc tế qua các ngân hàng tại khu vực này cũng bị gián đoạn.
Riêng gỗ và sản phẩm trang trí nội thất, Ban quản lý các khu chế xuất, khu công nghiệp cho biết hiện mức độ ảnh hưởng chưa lớn, nhưng nếu xung đột kéo dài, lĩnh vực này cũng chịu tác động đáng kể.
Cũng theo Ban Quản lý các Khu chế xuất và công nghiệp TP.HCM, Thành phố hiện có 66 khu công nghiệp, khu chế xuất với 4.689 dự án và trên 300 dự án thuộc doanh nghiệp chế xuất đang hoạt động.
Trong năm 2025, tổng doanh thu của các doanh nghiệp ước đạt 80 tỷ USD, trong đó kim ngạch xuất khẩu ước đạt 48,4 tỷ USD, kim ngạch nhập khẩu là 36,6 tỷ USD.
Dù kim ngạch xuất nhập khẩu qua các nước vùng Trung Đông chiếm tỷ trọng nhỏ, chỉ khoảng 3- 5% trong tổng số kim ngạch xuất nhập khẩu, nhưng TP.HCM có độ mở giao thương quốc tế cao cả về thị trường tiêu thụ và nguồn cung cấp nguyên nhiên, vật liệu; hoạt động của các doanh nghiệp có liên quan, gắn bó nhau và quan hệ chặt chẽ đến thị trường nước ngoài. Do đó, xung đột Trung Đông những ngày qua đã ảnh hưởng đến các doanh nghiệp trên nhiều khía cạnh và lĩnh vực.
Tại cuộc họp của Sở Công Thương TP.HCM với các doanh nghiệp xăng dầu, gas... trên địa bàn chiều 5/3, đại diện Petrolimex Sài Gòn cho biết sản lượng tiêu thụ xăng dầu từ tháng 3 tăng khoảng 15% so với bình quân các tháng trước. Doanh nghiệp khẳng định nguồn dự trữ hiện vẫn bảo đảm theo tiến độ bán hàng.
Doanh nghiệp này đề xuất TP.HCM tạo điều kiện cho xe bồn vận chuyển xăng dầu được lưu thông trong giờ cao điểm, nhằm tăng vòng quay hàng hóa từ kho về cửa hàng; hạn chế nguy cơ đứt gãy nguồn cung cục bộ trong bối cảnh nhu cầu tăng cao.
Riêng Công ty CP Kinh doanh Khí Miền Nam cho biết đang gặp khó khăn về nguồn cung nhập khẩu, chiếm khoảng 50% sản lượng kinh doanh.
Doanh nghiệp này đề xuất phương án tạm thời là chiết bình gas gia đình từ loại 12 kg xuống còn 8 kg, nhằm phân bổ nguồn hàng cho nhiều hộ gia đình hơn trong giai đoạn khó khăn ngắn hạn. Công ty sẽ công bố rõ ràng khối lượng gas thực tế - 8 kg, và điều chỉnh giá bán tương ứng trọng lượng.